Geloven in Japan

Het leven lijkt hier stil te hebben gestaan sinds de aardbeving van 11 maart, al is het wel donkerder geworden. Letterlijk in winkels, openbare gebouwen en in de gangen van ons gebouw om energie te sparen. Maar ook de ogen van de mensen staan flets. Als ze ons zien, klaart hun gezicht even op en klinkt ‘Okaerinasai!’ Welkom thuis! Het lijkt alsof iedereen blij is om ons te zien, niet alleen omdat we elkaar gemist hebben, maar ook omdat het een stap in de richting lijkt van ‘back to normal’. Dat is waar iedereen naar verlangt, inclusief ondergetekende: het normale leven.

Maar de gebrokenheid is zo duidelijk. Letterlijk als je de beelden binnen ziet komen uit het getroffen gebied. Op de Nederlandse televisie is de berichtgeving over de drievoudige ramp min of meer gestopt, maar hier gaat het onverminderd door. Het wordt steeds persoonlijker als de media inzoomen op gehalveerde gezinnen. De gebrokenheid is hier dus zichtbaar, op kleine schaal toen we gisteren ons appartementje binnenliepen en ik stil stond bij de beschadigde vloer. Het duurde slechts 12 uren voor de gebrokenheid van de aardkorst opnieuw voelbaar werd. Ik herkende het geluid van krakend metaal en knarsend beton meteen. De hevige naschok deed de enige overgebleven lijst klapperen tegen de muur terwijl de lampen dansten aan het plafond.

Alsof de aardbeving de gebrokenheid nog niet genoeg in beeld heeft gebracht, komt er nog meer nieuws. De postbode lijkt blij zijn stapel post aan ons kwijt te kunnen en overhandigt ook een pakje. Het komt van Wakana, een jonge vrouw die soms naar een kring komt die ik leid. Ze stuurt me het boek terug dat ze geleend heeft. Het boek heet ‘Twins’, heel toepasselijk omdat ze in verwachting was van een tweeling toen we elkaar een half jaar geleden voor het eerst ontmoetten. Vorige week dinsdag zouden ze door middel van een keizersnede ter wereld komen, maar op zondag voelde Wakana haar kleine jongetjes plotseling niet meer. Controle op dezelfde dag toonde aan dat de vrijwel voldragen tweeling overleden was. Op maandag werd de bevalling ingeleid en beviel ze van de twee levenloze mannetjes. Ze kon mijn boek niet meer in huis verdragen en stuurde het terug met een begeleidende brief. Ik was haar ‘senpai’, haar senior. Dat is in Japan belangrijk, dat je je laat onderwijzen en spiegelt aan iemand die ouder en meer ervaren is. In de vreugde van haar zwangerschap vertelde ik over de God die dat nieuwe leven gemaakt had. En nu? Nu ben ik sprakeloos. Woorden van troost uit de bijbel klinken nu ongeloofwaardig voor haar. Ik wil er nu zo graag voor haar zijn, maar ben de laatste die ze wil horen.

Herinner je je Tsutome nog? Vorig jaar november werd hij gedoopt in Grace City Church. Vorige week kreeg hij met zijn motor een ernstig ongeluk. Bijna alles in hem is letterlijk gebroken. Hij leeft nog, maar daar is bijna alles mee gezegd. Sinds vandaag mag hij bezoek, dus Geert gaat gauw naar hem toe. Gelukkig wil Tsutome ons wel zien, maar ook in dat geval zal het moeilijk zijn woorden te vinden.

Zo zijn we op zoek naar hoop in het intens donkere Japan. Lijden is in deze Stille Week nog nooit zo dichtbij geweest. We proberen tekenen van hoop te vinden en hunkeren naar het Licht. Het is inmiddels woensdagavond hier. Vanaf de 51ste verdieping kijk ik uit over de donkere stad. Het duister en de jetlag doet me tobben over naschokken en stralingsgevaar. Ik herinner me een stukje dat ik schreef over Psalm 130 voor het Bijbels dagboek van de GZB Handvol Koren 2012 op de dag na de aardbeving: ‘Nooit eerder verlangde ik zo naar een einde aan de nacht als vandaag en daarom kies ik vandaag voor Psalm 130, want die hamert deze bange uren in mijn hart en in mijn hoofd. Uit de diepte roep ik tot God. Te moe om te slapen, te bang om te rusten. Mijn bed beweegt mee op de grillige cadans van de naschokken. Ze doen mijn adem stokken. Ik heb geen controle, het is te donker. Mijn ziel wacht op God, meer dan wachters of de morgen (vs. 6). Heer, laat uw zon opgaan en doe uw licht weer schijnen over ons leven. Geef ons een nieuwe kans. Vers 7 verzekert ons dat die genade bij de Heer te vinden is. Vestig je hoop op God.’

In dat vertrouwen pakken we de draad weer op. Vandaag zijn alle kids weer naar school geweest. Het was een geweldig weerzien met vriendjes en leraren. Om wat grip te krijgen zijn Geert en ik met Fleur en Lucile naar het gebied rondom Tokyo station geweest, het doelgebied van de kerk. Daar zwermden net als altijd duizenden yuppen rond tijdens hun lunchpauze, op zoek naar een obento (lunch) en zonnestralen. Er is gelukkig weer een redelijke hoeveelheid eten en drinken in de winkels, al zijn sommige dingen wel op rantsoen. Het leverde ons een zekere mate van een gevoel van ‘back to normal’ op. Navraag bij de Starbucks-restaurants die we voor kringen gebruiken, leerde dat die sinds deze week ook weer ‘s avonds open zijn. Wat een mooie timing! Morgen gaan we daarom voor het eerst weer starten met een kring. De gemeenteleden hebben ons snel weer gevonden en vertellen ons dat ze de gelegenheden om als (deel van de) kerk een gemeenschap te zijn zo missen. Onze terugkeer geeft ze hoop dat kringen weer op kunnen starten en activiteiten weer een plaats krijgen in het gemeenteleven. Morgen de eerste stafvergadering: we gaan weer opbouwen!